Εθνικά Θέματα

Επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών Κύπρου στη Μόσχα ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλεί την Τουρκία να ανατρέψει την κίνηση στο Βαρώσι

Το κυπριακό πρόβλημα και οι προοπτικές για επανέναρξη των αδιέξοδων συνομιλιών που υποστηρίζονται από τον ΟΗΕ, υπό την τουρκική εχθρότητα, θα βρεθούν στην ατζέντα όταν ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Νίκος Χριστοδουλίδης, θα συναντηθεί με τον Ρώσο ομόλογό του, Σεργκέι Λαβρόφ, στη Μόσχα.

Οι δύο υπουργοί θα υπογράψουν το Στρατηγικό Πλαίσιο Συνεργασίας μεταξύ της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Ρωσικής Ομοσπονδίας για το 2022 – 2024 και μια Συμφωνία Συνεργασίας για Ανθρωπιστικές Επιχειρήσεις σε Καταστάσεις Διαχείρισης Κρίσεων.

Σύμφωνα με τη Λευκωσία, ο Χριστοδουλίδης ταξιδεύει από τη Βουδαπέστη στη Μόσχα για να πραγματοποιήσει επίσκεψη εργασίας την Πέμπτη, μετά από πρόσκληση του Λαβρόφ. Οι συζητήσεις στο ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών, θα περιλαμβάνουν επίσημες αντιπροσωπείες και από τις δύο πλευρές.

Χριστοδουλίδης και Λαβρόφ, θα επανεξετάσουν τις διμερείς σχέσεις Κύπρου και Ρωσίας, θα συζητήσουν το Κυπριακό και εάν είναι δυνατή η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.

Επίσης, στο επίκεντρο της διπλωματίας είναι η κλιμάκωση των τουρκικών δραστηριοτήτων στο περιφραγμένο Βαρώσι και οι εισβολές στα κυπριακά ύδατα, καθώς και η τρέχουσα κατάσταση στις σχέσεις ΕΕ-Ρωσίας.

Η Ρωσία θεωρείται ως ένας έμπιστος φίλος της Κύπρου, που μπορεί να ασκήσει την επιρροή της στον ΟΗΕ ως μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Οι κυπριακές συνομιλίες βρίσκονται σε αδιέξοδο από την τελευταία τους κατάρρευση τον Ιούλιο του 2017.

Εν τω μεταξύ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε την Τουρκία να ανατρέψει τις ενέργειές της στο Βαρώσι και να υποστηρίξει «ενεργά» τις κυπριακές διαπραγματεύσεις, στο πλαίσιο του ΟΗΕ στην έκθεσή της για τη διαδικασία διεύρυνσης.

Το πακέτο διεύρυνσης για την πρόοδο των Δυτικών Βαλκανίων και της Τουρκίας, παρουσιάστηκε την Τρίτη στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (AFET) στο Στρασβούργο από τον Επίτροπο Γειτονίας και Διεύρυνσης Oliver Varhelyi.

Η έκθεση για την Τουρκία αναφέρεται στις αυξημένες εντάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο Πέλαγος, που προκαλούνται από «συνεχιζόμενες και νέες μη εξουσιοδοτημένες δραστηριότητες εξερεύνησης τουρκικών υδρογονανθράκων, στις θαλάσσιες ζώνες της Κύπρου και της Ελλάδας».

Αφού το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδίκασε αυτές τις ενέργειες στα συμπεράσματά του τον Δεκέμβριο του 2020, οι εντάσεις μειώθηκαν στις αρχές του 2021.

«Μεταξύ άλλων βημάτων που έγιναν, η Τουρκία σταμάτησε τις παράνομες δραστηριότητες γεώτρησης στις θαλάσσιες ζώνες της Κύπρου».

Ως απάντηση, τον Μάρτιο του 2021, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο «δήλωσε ότι υπό τον όρο ότι θα συνεχιστεί αυτή η αποκλιμάκωση και ότι η Τουρκία θα συνεργαστεί εποικοδομητικά,… η ΕΕ είναι έτοιμη να συνεργαστεί με την Τουρκία με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο για την ενίσχυση της συνεργασίας».

Όσον αφορά τα «μονομερή βήματα της Τουρκίας» στη Βαρόσα και τις «απαράδεκτες ανακοινώσεις» που έκανε ο Τούρκος Πρόεδρος και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης τον Ιούλιο του 2021, η Επιτροπή είπε: «Η Τουρκία πρέπει να ανατρέψει αμέσως τις μονομερείς ενέργειες που ανακοινώθηκαν στις 20 Ιουλίου και όλα τα βήματα που έγιναν για τη Βαρόσα, από τον Οκτώβριο 2020, που αντιβαίνουν στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ ».

Η Επιτροπή σημειώνει επίσης, ότι η Τουρκία «αναμένεται να υποστηρίξει ενεργά τις διαπραγματεύσεις για μια δίκαιη, ολοκληρωμένη και βιώσιμη επίλυση του Κυπριακού στο πλαίσιο του ΟΗΕ» και τις αρχές της ΕΕ.

Η έκθεση ανέφερε επίσης ότι η Τουρκία, «συνεχίζει να αρνείται να αναγνωρίσει την Κυπριακή Δημοκρατία» και ότι παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις του Συμβουλίου και της Επιτροπής, «η Τουρκία δεν έχει ακόμη συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις της.

«Δεν έχει εκπληρώσει την υποχρέωσή της να διασφαλίσει την πλήρη και χωρίς διακρίσεις εφαρμογή του Πρόσθετου Πρωτοκόλλου στη Συμφωνία Σύνδεσης και δεν έχει άρει όλα τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων, συμπεριλαμβανομένων, των περιορισμών στις απευθείας συγκοινωνιακές συνδέσεις με την Κυπριακή Δημοκρατία». ανέφερε

«Η Τουρκία συνέχισε να ασκεί βέτο, στις αιτήσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας για ένταξη σε πολλούς διεθνείς οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένου του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ)», επισημαίνεται στην έκθεση.

Σημείωσε επίσης τα παράπονα της Ελλάδας και της Κύπρου, για «επανειλημμένες παραβιάσεις και στρατιωτικοποίηση των χωρικών υδάτων και του εναέριου χώρου τους από την Τουρκία».

«Η Τουρκία πρέπει να αποφύγει απειλές και ενέργειες που βλάπτουν τις σχέσεις καλής γειτονίας, να εξομαλύνει τις σχέσεις της με την Κυπριακή Δημοκρατία και να σεβαστεί την κυριαρχία όλων των κρατών μελών της ΕΕ, στην εδαφική θάλασσα και τον εναέριο χώρο τους, καθώς και όλα τα κυριαρχικά τους δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένου μεταξύ άλλων του δικαιώματος εξερεύνηση και εκμετάλλευση φυσικών πόρων ». συνέχισε

Ο Επίτροπος Varhelyi, υπενθύμισε ότι το Συμβούλιο χαιρέτισε την αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο, και έστειλε το μήνυμα, ότι η ΕΕ είναι έτοιμη να συνεργαστεί με την Τουρκία με “σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο”.

«Η Τουρκία δεν έχει αντιμετωπίσει αξιόπιστα τις σοβαρές ανησυχίες της ΕΕ, σχετικά με τη συνεχιζόμενη επιδείνωση του κράτους δικαίου, των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της ανεξαρτησίας του δικαστικού σώματος».

«Συνεπώς, τα υποκείμενα γεγονότα, που οδηγούν σε αδιέξοδο στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Τουρκίας εξακολουθούν να ισχύουν». κατέληξε