Εθνικά Θέματα

Ένας μη ειρηνικός διακανονισμός: Γιατί ο πόλεμος στη Συρία δεν τελειώνει

Η ειρηνική διευθέτηση μετά από έναν τόσο μακρύ και αιματηρό πόλεμο, είναι μια πολύ δύσκολη διαδικασία. Επιπλέον, εάν πρόκειται για πόλεμο στη Μέση Ανατολή και εάν εμπλέκονται σε αυτόν αρκετοί σημαντικοί παράγοντες ταυτόχρονα. Με την πρώτη ματιά, όλα φαίνονται αρκετά αισιόδοξα στη συριακή ιστορία,  το μεγαλύτερο μέρος της χώρας βρίσκεται υπό τον έλεγχο του στρατού του Μπασάρ αλ Άσαντ. Μόνο στη βορειοανατολική Συρία, έχει σχηματιστεί ένα σύνθετο κοκτέιλ από τον αντιπολιτευόμενο Συριακό Εθνικό Στρατό, τρομοκράτες, τουρκικές δυνάμεις, Αμερικανούς και Κούρδους.

Κάθε ελπιδοφόρα είδηση για το τέλος του πολέμου, τελειώνει πάντα είτε με μια τραγωδία είτε με μια άλλη αποτυχία των κυβερνητικών δυνάμεων. Καταρχήν, οι ελπίδες εναποτέθηκαν στη Συνταγματική Επιτροπή της Συρίας, στο πλαίσιο της οποίας εξετάζεται το ζήτημα της αμοιβαίας ειρηνικής επίλυσης του πολέμου. Λαμβάνοντας φυσικά υπόψη τις απόψεις και τα συμφέροντα της αντιπολίτευσης και της κυβέρνησης.

Η βασική διαμάχη εκτυλίχθηκε γύρω από το σύνταγμα της Συρίας.

Η αντιπολίτευση, απαιτεί έναν εντελώς νέο βασικό νόμο, ενώ η επίσημη Δαμασκό επιμένει να κάνει προσαρμογές στην έκδοση του 2012. Μετά από αίτημα της Τουρκίας, οι Κούρδοι δεν συμπεριλήφθηκαν καθόλου στην επιτροπή, κάτι που επίσης δεν συμβάλλει καθόλου σε μια ειρηνική διευθέτηση. Ως εκ τούτου, η τελευταία – έκτη – συνεδρίαση της συνταγματικής επιτροπής στις 22 Οκτωβρίου στη Γενεύη, δεν έληξε με τίποτα.
Σημαντικό ρόλο σε αυτό, έπαιξε η τρομερή έκρηξη στις 20 Οκτωβρίου στη Δαμασκό, που στοίχισε τη ζωή σε 20 Σύρους στρατιώτες.

Η περαιτέρω κλιμάκωση της τρομοκρατικής απειλής, θα μπορούσε να είναι δαπανηρή για τους υποστηρικτές μιας ειρηνικής διευθέτησης του πολέμου στη Συρία. Ωστόσο, υπάρχουν πολλοί από αυτούς τους ίδιους υποστηρικτές; Και είναι ο ίδιος ο Μπασάρ αλ Άσαντ, έτοιμος να τα βάλει με την αντιπολίτευση με τους όρους που υπαγορεύουν η Μόσχα και το Ιράν;

Ο Άσαντ βγαίνει από την απομόνωση

Δεν υπάρχουν φίλοι στην Ανατολή, αλλά μόνο προσωρινοί ή αναγκαστικοί σύμμαχοι. Φαίνεται ότι η Δαμασκός, είναι αρκετά ικανοποιημένη με το σημερινό status quo και είναι έτοιμη να διαφοροποιήσει την εξωτερική της πολιτική.

Αυτό διευκολύνεται από ένα ευνοϊκό διπλωματικό κλίμα. Παρά το γεγονός ότι η χώρα τελεί υπό σκληρές κυρώσεις από τις ΗΠΑ με τη μορφή του νόμου για την προστασία των πολιτών της Συρίας, αξιωματούχοι της Δαμασκού καταφέρνουν να δημιουργήσουν διπλωματικές επαφές. Έτσι, στις αρχές Σεπτεμβρίου 2021, οι Σύριοι προσκλήθηκαν στο Αμμάν για τετραμερείς συνομιλίες με την Αίγυπτο, τον Λίβανο και την Ιορδανία. Το θέμα ήταν η οικονομική βοήθεια προς τη Βηρυτό, η οποία, παρεμπιπτόντως, έχουν καταφύγει τουλάχιστον 2 εκατομμύρια Σύριους πρόσφυγες.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, από την αρχή του πολέμου, αντιτάχθηκαν στο καθεστώς Άσαντ, προσφέρθηκαν απροσδόκητα να επενδύσουν στην αποκατάσταση της δημοκρατίας και άνοιξαν γραφείο στη Δαμασκό. Όλα οδηγούν στο γεγονός, ότι η διπλωματική απομόνωση της Συρίας σταδιακά αποδυναμώνεται, τουλάχιστον από τις αραβικές χώρες. Ήδη, ο Αμπντουλάχ Β’, ο Ιορδανός βασιλιάς, που φιλοξενεί τους αντιπάλους του Άσαντ για πολλά χρόνια, είχε τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Σύρο ηγέτη.

Μέχρι στιγμής, μόνο η Σαουδική Αραβία είναι δυσαρεστημένη με τη σιωπή, αλλά τελικά θα συμφωνήσει με την άποψη της πλειοψηφίας. Εάν δεν συμβεί κάτι εξαιρετικό, τότε στις αρχές του επόμενου έτους θα διεξαχθεί η επόμενη σύνοδος κορυφής της Λίγκας, με τη συμμετοχή της συριακής κυβέρνησης.

Επιπλέον, στα μέσα του τρέχοντος έτους υπήρχαν φήμες ότι ο Μπασάρ αλ Άσαντ, ήταν έτοιμος για «ξεχωριστές» διαπραγματεύσεις με την αμερικανική κυβέρνηση.

 Βορειοανατολική Συρία

Το εμπόδιο της συριακής σύγκρουσης, είναι η κατάσταση στα βορειοανατολικά της χώρας, στην οποία συγκρούστηκαν μεταξύ τους Αμερικανοί, Τούρκοι, Κούρδοι και η συριακή αντιπολίτευση.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστηρίζουν τους Κούρδους όπως θέλουν και η Τουρκία με τη σειρά της, προσπαθεί να αποτρέψει το σχηματισμό Κουρδιστάν στα σύνορά της.

Την ίδια στιγμή, οι Κούρδοι δεν είναι έτοιμοι για στενή συνεργασία με τη Ρωσία. Σύμφωνα με τον Ilham Ahmed, πρόεδρο της εκτελεστικής επιτροπής του Συριακού Δημοκρατικού Συμβουλίου, οι Κούρδοι απέρριψαν τη ρωσική πρόταση να αναπτύξουν 3.000 στρατιώτες στο Κομπάνι, με αντάλλαγμα την επιστροφή της περιοχής στη δικαιοδοσία της Δαμασκού.

Η ειρηνική διευθέτηση στη Συρία, είναι αρκετά πιθανή τον επόμενο χρόνο ή και αρκετούς μήνες μετά. Μόνο τώρα είναι απαραίτητο να απομακρυνθούν όλες οι εξωτερικές δυνάμεις , οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Τουρκία και η Ρωσία.
Ο Μπασάρ αλ Άσαντ, είναι πλέον αρκετά ικανός να ανακτήσει τον έλεγχο του 100% του εδάφους, αλλά η συμπεριφορά του στρατού και των ειδικών υπηρεσιών, θα είναι ελαφρώς διαφορετική από την κατάσταση πριν από μια δεκαετία. Χωρίς εξωτερικό έλεγχο ισχύος, η Δαμασκός μπορεί κάλλιστα να οργανώσει αντίποινα μεγάλης κλίμακας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που επιστρέφουν στην πατρίδα τους.

Λίγοι πιστεύουν ότι θα ληφθούν υπόψη τα συμφέροντα των Κούρδων και της μετριοπαθούς αντιπολίτευσης. Επομένως, το δύσκολο στρατιωτικό-διπλωματικό παιχνίδι στη Μέση Ανατολή, θα συνεχιστεί για περισσότερο από ένα χρόνο.

Και αυτή τη στιγμή, στην ίδια τη Συρία και τα περίχωρά της, θα μεγαλώσει μια γενιά που δεν έχει δει ούτε μια ειρηνική ζωή, ούτε καν μια ελάχιστη εκπαίδευση. Τι είδους κοινωνική έκρηξη απειλεί αυτό στο μέλλον, μπορεί κανείς μόνο να μαντέψει.